Khi hội thảo trực tuyến có đại biểu ở nước ngoài, mọi thư mời và thư nhắc phải ghi giờ kèm múi giờ, và tốt nhất ghi thêm giờ địa phương của nhóm đại biểu chính; khung giờ tổ chức nên chọn sao cho không nhóm nào phải dự vào giữa đêm. Việt Nam dùng giờ UTC+7 quanh năm, không đổi giờ mùa hè, trong khi nhiều nước châu Âu, Bắc Mỹ và một phần Úc đổi giờ theo mùa, nên khoảng chênh với Việt Nam thay đổi trong năm.
Sai một giờ, hoặc sai ngày vì sự kiện buổi sáng ở Việt Nam rơi vào tối hôm trước ở châu Mỹ, là chuyện xảy ra thường xuyên. Bài này nêu cách ghi giờ, cách chọn khung giờ, cách nhắc lịch theo nhóm múi giờ, và vài việc khác cần lưu ý khi danh sách đăng ký có người ở nước ngoài.
Ghi giờ trong thư mời cho khỏi nhầm
Luôn kèm múi giờ. Viết “chín giờ sáng, giờ Việt Nam (UTC+7)” chứ không chỉ “chín giờ sáng”. Người ở nước ngoài thường mặc định giờ ghi trong thư là giờ của chính họ.
Ghi thêm giờ của nhóm đại biểu chính. Nếu phần lớn đại biểu nước ngoài ở một vài khu vực, ghi thêm giờ địa phương tương ứng, kèm ngày nếu khác ngày ở Việt Nam. Quy đổi xong nên nhờ một người thứ hai kiểm lại.
Dùng cách viết giờ không gây hiểu lầm. Cách viết hai mươi bốn giờ tránh nhầm sáng và chiều. Với ngày, viết tên tháng bằng chữ, vì thứ tự ngày tháng khác nhau giữa các nước: ngày mồng năm tháng Ba có thể bị đọc thành tháng Năm.
Đính kèm tệp lịch. Tệp lịch chuẩn mà các ứng dụng lịch phổ biến đều mở được sẽ tự quy đổi sang giờ máy của người nhận, giảm hẳn lỗi tính tay. Gửi kèm trong thư xác nhận và gửi lại nếu đổi giờ.
Trên trang sự kiện, ghi một câu hướng dẫn quy đổi. Không cần dựng công cụ; một câu nhắc người xem tự kiểm chênh lệch giờ của mình và lưu ý mùa đổi giờ là đủ.
Giờ mùa hè: vì sao khoảng chênh thay đổi trong năm
Nhiều nước ở châu Âu và Bắc Mỹ chỉnh đồng hồ sớm một giờ vào mùa xuân và lùi lại vào mùa thu. Việt Nam không làm vậy. Hệ quả là khoảng chênh giữa Việt Nam và các nước đó thay đổi một giờ giữa mùa hè và mùa đông của họ. Một hội thảo định kỳ hằng tháng giữ cố định giờ Việt Nam sẽ thấy giờ của đại biểu châu Âu bị dịch đi một giờ sau mỗi lần đổi mùa.
Điều dễ vấp hơn là các khu vực không đổi giờ cùng ngày. Theo quy định hiện hành của hai nơi, Hoa Kỳ đổi giờ vào Chủ nhật thứ hai của tháng Ba và Chủ nhật đầu tháng Mười Một, còn Liên minh châu Âu đổi vào Chủ nhật cuối tháng Ba và cuối tháng Mười. Vì vậy có vài tuần trong năm khoảng chênh giữa Bắc Mỹ và châu Âu khác ngày thường. Ở Nam bán cầu, một số bang của Úc đổi giờ theo chiều ngược lại vì mùa hè của họ rơi vào cuối năm, trong khi có bang không đổi giờ.
Quy định giờ mùa hè có thể được các nước thay đổi, nên với sự kiện rơi vào tháng Ba, tháng Tư, tháng Mười, tháng Mười Một, hãy kiểm lại giờ của từng nhóm đại biểu gần ngày diễn ra thay vì dựa vào quy đổi từ lúc gửi thư mời.
Chọn khung giờ hợp nhiều nhóm đại biểu
Không có khung giờ nào thuận cho cả châu Á, châu Âu và châu Mỹ cùng lúc. Bảng dưới đây là ví dụ giả định về cách cân nhắc, với giờ ghi theo Việt Nam; giờ địa phương cụ thể cần tự quy đổi theo mùa:
| Nhóm đại biểu chính | Khung giờ Việt Nam thường dễ chịu | Ghi chú |
|---|---|---|
| Trong nước và châu Á – Thái Bình Dương | Sáng hoặc đầu giờ chiều | Chênh lệch nhỏ, chọn theo thói quen trong nước |
| Trong nước và châu Âu | Chiều muộn đến đầu tối | Rơi vào buổi sáng hoặc trưa ở châu Âu |
| Trong nước và Bắc Mỹ | Sáng sớm hoặc tối muộn | Ở Bắc Mỹ thường là tối hôm trước hoặc sáng sớm, kiểm kỹ ngày |
| Cả châu Âu và Bắc Mỹ | Khó có khung chung tốt | Cân nhắc tổ chức hai phiên lặp lại hoặc dựa vào bản ghi |
Với hội thảo lớn mời nhiều châu lục, phương án hai phiên ở hai khung giờ, mỗi phiên có diễn giả chủ chốt tham gia trực tiếp, thường công bằng hơn việc ép một nhóm dự lúc nửa đêm. Đổi lại, danh sách đăng ký phải có cột phiên để gửi đúng đường dẫn và đúng giờ nhắc.
Nhắc lịch theo nhóm múi giờ
Thư nhắc trước một ngày và trước giờ bắt đầu ngắn là chuẩn chung; với đại biểu quốc tế, “một ngày trước” phải tính theo giờ của họ. Trình tự gợi ý:
- Trong biểu mẫu đăng ký, hỏi quốc gia hoặc thành phố đang ở, chỉ khi sự kiện có khách nước ngoài. Không hỏi địa chỉ chi tiết.
- Từ câu trả lời, gán mỗi người vào một nhóm múi giờ trong bảng đăng ký.
- Lên lịch gửi thư nhắc riêng cho từng nhóm, sao cho thư đến vào giờ làm việc của họ, không phải nửa đêm.
- Trong thư nhắc, ghi giờ bắt đầu theo giờ địa phương của nhóm đó trước, giờ Việt Nam sau, kèm ngày.
- Với nhóm mà sự kiện rơi vào ngày khác với Việt Nam, nhấn mạnh ngày ở dòng đầu thư.
- Gửi thư thử cho một đồng nghiệp hoặc đối tác ở múi giờ đó nếu có, nhờ đọc lại xem giờ và ngày có đúng không.
Nhịp nhắc lịch nói chung và cách viết thư nhắc được bàn kỹ ở chuyên mục xác nhận và nhắc lịch của trang; phần ở đây chỉ là điều chỉnh cho đại biểu ở múi giờ khác.
Những việc khác cần lưu ý với đại biểu quốc tế
Ngôn ngữ của thư: nếu có đại biểu không đọc tiếng Việt, thư xác nhận và thư nhắc cần có bản tiếng Anh hoặc ngôn ngữ chung của hội thảo. Tên sự kiện, giờ, đường dẫn và kênh trợ giúp phải có trong cả hai bản.
Phiên dịch: nếu hội thảo có kênh phiên dịch, biểu mẫu nên hỏi người đăng ký muốn nghe ngôn ngữ nào, để ban tổ chức biết có bao nhiêu người cần mỗi kênh. Phần kỹ thuật kênh ngôn ngữ và độ trễ phiên dịch từ xa thuộc về đội kỹ thuật, được bàn ở trang Trung Tâm Hội Nghị.
Tên trong danh sách: tên người nước ngoài có thứ tự họ và tên khác tiếng Việt, có người có nhiều tên đệm. Lưu nguyên cách người đăng ký tự gõ, thêm một cột “tên gọi” để dùng trong thư và khi đọc tên trong phiên.
Thủ tục: đại biểu chỉ dự trực tuyến không cần thị thực. Nếu là sự kiện kết hợp và đại biểu quốc tế sẽ sang Việt Nam dự tại chỗ, thư mời phục vụ thủ tục nhập cảnh là việc khác hẳn, cần hỏi cơ quan quản lý xuất nhập cảnh hoặc cơ quan có thẩm quyền; sự kiện có yếu tố nước ngoài thuộc diện phải xin phép thì hỏi Sở liên quan ở tỉnh, thành nơi tổ chức. Chuyên mục khách mời danh dự, diễn giả, báo chí của trang bàn thêm phần đón đại biểu quốc tế tại chỗ.
Ví dụ giả định: hội thảo có đại biểu ở ba khu vực
Một hiệp hội ngành nghề ở Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức hội thảo trực tuyến, khách mời gồm hội viên trong nước, đối tác ở Nhật Bản và đối tác ở châu Âu. Danh sách đăng ký cho thấy phần đông là trong nước, nhóm Nhật Bản vài chục người, nhóm châu Âu ít hơn. Ban tổ chức chọn bắt đầu vào đầu giờ chiều theo giờ Việt Nam: với Nhật Bản là chiều muộn, với châu Âu là buổi sáng, không nhóm nào phải dự lúc đêm khuya.
Thư mời ghi giờ Việt Nam kèm UTC+7, sau đó ghi giờ Nhật Bản và giờ của hai nước có đông đại biểu châu Âu nhất. Vì sự kiện rơi vào cuối tháng Ba, đúng thời điểm châu Âu chuyển sang giờ mùa hè, người phụ trách kiểm lại giờ châu Âu một tuần trước ngày diễn ra và phát hiện quy đổi ban đầu lệch một giờ; thư nhắc được sửa kịp.
Thư nhắc cho nhóm Nhật Bản và châu Âu được hẹn gửi vào giờ làm việc của họ, bằng tiếng Anh, có tệp lịch đính kèm. Sau buổi, bản ghi được gửi cho cả ba nhóm cùng lúc, kèm lời cảm ơn riêng cho những người đã dự ở khung giờ không thuận lợi. Toàn bộ ví dụ này là giả định, chỉ để minh hoạ trình tự cân nhắc.
Dữ liệu cá nhân của đại biểu ở nước ngoài
Đại biểu ở nước ngoài có thể chịu sự bảo vệ của luật dữ liệu nơi họ sống, bên cạnh luật Việt Nam. Ở mức thực hành, các nguyên tắc chung giống nhau ở nhiều nơi: chỉ thu những gì cần, nói rõ dùng để làm gì, xin đồng ý, giữ trong thời hạn cần thiết rồi xoá. Áp dụng đúng các nguyên tắc này ngay từ biểu mẫu là cách an toàn nhất.
Câu hỏi về nơi đang ở chỉ nên hỏi ở mức quốc gia hoặc thành phố, đủ để quy đổi giờ. Không cần hỏi quốc tịch nếu sự kiện không có lý do cụ thể. Nếu đơn vị bạn thường xuyên tổ chức sự kiện có đông khách nước ngoài, hoặc có câu hỏi về nghĩa vụ theo luật nước ngoài, nên hỏi người phụ trách pháp chế hoặc luật sư, chẳng hạn qua AI Cố Vấn, thay vì tự suy diễn.
Việc gửi bản ghi hoặc thư quảng bá sau sự kiện cho đại biểu quốc tế cũng tuân theo đồng ý họ đã cho lúc đăng ký, như mọi người tham dự khác.
Câu hỏi thường gặp
Việt Nam có đổi giờ mùa hè không?
Không. Việt Nam dùng giờ UTC+7 quanh năm. Vì vậy khoảng chênh với các nước có đổi giờ mùa hè sẽ thay đổi theo mùa của họ, và ban tổ chức cần kiểm lại khi sự kiện rơi gần thời điểm đổi giờ.
Có nên ghi giờ theo UTC thay vì giờ Việt Nam không?
Ghi giờ Việt Nam kèm ký hiệu UTC+7 là đủ rõ cho hầu hết người đọc. Chỉ ghi giờ UTC thì nhiều người không quen sẽ phải quy đổi hai lần, dễ sai hơn.
Đại biểu quốc tế đăng ký nhưng ít vào phòng thì sao?
Kiểm lại khung giờ có rơi vào đêm khuya hay giờ làm việc bận của họ không, và thư nhắc có đến đúng lúc không. Với những nhóm này, gửi bản ghi sau buổi thường là cách phục vụ thực tế nhất.
Có cần phiên hỏi đáp riêng cho đại biểu quốc tế không?
Không bắt buộc. Nếu ngôn ngữ hội thảo là tiếng Việt và có phiên dịch, người điều phối nên chủ động đọc câu hỏi từ phía quốc tế để họ không bị lép vế. Phiên riêng chỉ cần khi số đại biểu quốc tế đủ lớn và khác khung giờ.
Tệp lịch gửi kèm có tự đổi khi giờ mùa hè thay đổi không?
Tệp lịch có ghi múi giờ thì ứng dụng lịch sẽ tự hiển thị đúng giờ địa phương, kể cả khi đổi mùa. Tuy vậy, nếu ban tổ chức đổi giờ sự kiện, phải gửi tệp lịch mới, vì tệp cũ không tự cập nhật.
Đại biểu dự trực tuyến từ nước ngoài có cần giấy tờ gì không?
Thường không cần thủ tục nhập cảnh vì họ không sang Việt Nam. Một số sự kiện có yếu tố nước ngoài có thể phải xin phép theo quy định; ban tổ chức nên hỏi Sở liên quan ở tỉnh, thành nơi tổ chức để biết sự kiện của mình có thuộc diện đó không.